Ν. Κωνσταντόπουλος: Ναί στην αριστερά, ως ριζοσπαστική, δημιουργική δύναμη

  • Συνέντευξη στον ΝΙΚΟ ΦΙΛΗ, Η Αυγή: 13/09/2009

Σήμερα, στη σοβαρότερη κρίση των τελευταίων ογδόντα χρόνων για όλη την Ευρώπη, η Ελλάδα βρίσκεται στην πιο αναξιόπιστη πολιτική, οικονομική και θεσμική κατάσταση. Αποκαλύπτονται καθυστερήσεις σε όλα τα επίπεδα και οι πολίτες βιώνουν μεγάλη απογοήτευση από την εισοδηματική πίεση και την έλλειψη κοινωνικής προοπτικής. Το ΠΑΣΟΚ θα έχει να αντιμετωπίσει τη σκληρή πραγματικότητα των μεγάλων προβλημάτων, αλλά και το προηγούμενο κυβερνητικό του πρόσωπο, που ακόμα κρίνεται αρνητικά. Χρειάζεται ένα οργανωμένο πρόγραμμα για την επόμενη μέρα του πολιτικού συστήματος. Η αριστερά μπορεί να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στις μετεκλογικές εξελίξεις. Αυτό που προέχει είναι να δοθεί μία ακόμα δυνατότητα στην ανανεωτική αριστερά, των κοινωνικών κινημάτων και δικαιωμάτων, να μπει στη Βουλή και να αυτοπροσδιοριστεί ως ριζοσπαστική και δημιουργική δύναμη.

* Γιατί ο κ. Καραμανλής προκήρυξε εκλογές, παρ’ ότι γνωρίζει ότι θα τις χάσει;

Έχει καθιερωθεί, δυστυχώς, το πολιτικό ψεύδος ως συνταγματικό άλλοθι, για την προκήρυξη πρόωρων εκλογών. Πρόκειται για πολιτική υποκρισία συνταγματικής περιωπής, όλων των κυβερνήσεων. Ο κ. Καραμανλής δεν θέλησε να επιδεινωθούν στα χέρια του ακόμα περισσότερο οι οικονομικοί δείκτες, οι διεθνείς όροι δανεισμού, που φέρνουν τη χώρα στα πρόθυρα χρεωκοπίας, αλλά και η διαφθορά, τα σκάνδαλα, τα σκληρά μέτρα, που αναστατώνουν την κοινωνία. Με μια πρώτη ματιά, η απόφαση για πρόωρες εκλογές μοιάζει με παραίτηση μπροστά στις δυσκολίες και με αναμονή αποτυχίας του κυβερνητικού ΠΑΣΟΚ. Ο κ. Καραμανλής φτιάχνει το πλαίσιο για μια αντιπολίτευση στο όνομα «του εθνικού συμφέροντος», όπως λέει, αλλά και για μια αναδιάταξη των συσχετισμών στη Ν.Δ., που μπαίνει σε μια έντονη ρευστότητα κι εσωστρέφεια. Έχουμε πολλά να περιμένουμε.

* Το ΠΑΣΟΚ του Γ. Παπανδρέου μπορεί να αντιμετωπίσει την οικονομική κρίση και τα άλλα προβλήματα με διαφορετική πολιτική από αυτή του Κ. Σημίτη και της Ν.Δ.;

Το ΠΑΣΟΚ θα έχει απέναντί του τη σκληρή πραγματικότητα των σύνθετων και μεγάλων προβλημάτων, τις εύκολες προεκλογικές του υποσχέσεις και το προηγούμενο κυβερνητικό του πρόσωπο, που ακόμα κρίνεται αρνητικά από τους πολίτες. Δεν μπορεί να αγνοεί την οικονομική και παραγωγική κρίση, τη θεσμική και κοινωνική αποδιάρθρωση, την πολιτισμική και ηθική έκπτωση της καθημερινότητας, τη νοσηρότητα και τους εκφυλισμούς του δημοσίου βίου. Είναι καθολική η απογοήτευση από την εισοδηματική πίεση και την έλλειψη κοινωνικής προοπτικής. Όλοι, λοιπόν, λένε ότι κάτι πρέπει να γίνει, δεν πάει άλλο έτσι. Το ΠΑΣΟΚ σταδιακά θα εγκαταλείψει τις προεκλογικές υποσχέσεις. Με παραλλαγές, θα επιχειρήσει να πει ότι οι επαναλήψεις σκληρών μέτρων είναι διαφορετικές. Δεν υπάρχει περίοδος χάριτος ούτε περιθώριο αναβολών.

* Ακόμα και κατά την προεκλογική περίοδο διατυπώνεται η πρόταση, π.χ. από τις εργοδοτικές οργανώσεις, αλλά και πολιτικές προσωπικότητες όπως ο κ. Μάνος, για τη συγκρότηση μεγάλου κυβερνητικού συνασπισμού, στη βάση της εκτίμησης ότι τα προβλήματα μπορούν να αντιμετωπιστούν με «οικουμενικού» τύπου συναινέσεις. Πώς εκτιμάτε αυτές τις τοποθετήσεις;

Τα οικουμενικά σχήματα ανάγκης, ως απάντηση στα ανυπέρβλητα αδιέξοδα, είναι άλλο πράγμα και διαφορετικό είναι η εθνική συναινετική στρατηγική, που λείπει. Σήμερα αποκαλύπτονται οι παγιωμένες καθυστερήσεις οικονομίας, κοινωνίας και πολιτικού συστήματος. Στη σοβαρότερη κρίση των τελευταίων ογδόντα χρόνων, για όλη την Ευρώπη, η Ελλάδα βρίσκεται στην πιο αναξιόπιστη πολιτική, οικονομική και θεσμική κατάσταση. Η κοινωνία δυσπιστεί προς κυβερνήσεις και κόμματα, η διαπλοκή κυριαρχεί στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων και τα ΜΜΕ σκηνοθετούν και προβάλλουν την καρικατούρα της εικονικής πραγματικότητας. Η συζήτηση για τη σύμπραξη των δύο μεγάλων κομμάτων πιστεύω ότι δεν έχει δυνατότητα άμεσης εφαρμογής.  Όμως, υπάρχουν πολλές μορφές μέσα από τις οποίες μπορεί να υλοποιηθεί η πολιτική συναίνεση των δύο κομμάτων. Και ως προς τούτο η επόμενη περίοδος θα έχει μεγάλο πολιτικό ενδιαφέρον.

* Πώς σχολιάζετε το γεγονός ότι τα σκάνδαλα και η ηθική πλευρά της πολιτικής κρίσης ξαφνικά έμειναν εκτός προεκλογικής ατζέντας;

Οι υποθέσεις της Siemens και άλλων σκανδάλων, απειλούν και τα δύο κυβερνητικά κόμματα, αλλά και τη δημοκρατική αυτονομία της πολιτικής ζωής. «Πρίγκιπες» του δημοσίου βίου, που μοίραζαν οικονομική, κοινωνική και πολιτική ισχύ, αποκαλύπτονται ως επιτελείς της διαπλοκής και φυγάδες του οργανωμένου εγκλήματος πολιτικής διαφθοράς. Αποκαλύπτεται ότι η διαπλοκή – διαφθορά είναι δομή εξουσίας και μηχανισμός επιρροής στο κοινωνικοπολιτικό γίγνεσθαι της χώρας. Οι πολίτες όμως ξέρουν ότι η πολιτική πάντα θα δικαιώνεται στο κοινωνικό ηθικό πεδίο, με κριτήρια διαφάνειας κι ωφελιμότητας του δημοσίου συμφέροντος. Μόνον αφελείς μιλούσαν για απλή σκανδαλολογία. Βεβαίως, τώρα θα θυμίσω ότι τόσο ο ΣΥΝ, όσο κι εγώ προσωπικά, δεχτήκαμε επί μια δεκαετία εξοντωτικό πόλεμο απ’ το σύστημα και τους εκφραστές της διαπλοκής.

* Γενικότερα πώς βλέπετε να διαμορφώνεται μετεκλογικά το πολιτικό σκηνικό;

Η κοινωνική, οικονομική και πολιτική κατάσταση της χώρας βρίσκονται σε οριακό σημείο και σε πτωτική πορεία. Εκκρεμούν τα σοβαρότερα προβλήματα και οι κρισιμότερες αποφάσεις, από το 1974 και μετά. Θα εκδηλωθούν πολλές μορφές κοινωνικής αντίδρασης και θα αναζητηθούν πολλοί τρόποι διαχείρισης της κρίσης. Η μονοκομματική αυτοδυναμία χρεωκόπησε, υπάρχει δυσπιστία στις κυβερνητικές συνεργασίες, η Βουλή δεν έχει αντιπροσωπευτικές ισορροπίες, η ακροδεξιά διεκδικεί ρόλο λαϊκιστή και ρυθμιστή. Ο άξονας της πολιτικής ζωής μετατοπίζεται κι εντός της κοινωνίας αναπτύσσονται αντιφατικές διεργασίες. Ο έντονος μεταβατικός χαρακτήρας και η μεγάλη ρευστότητα της περιόδου θα εξακολουθήσουν, εξίσου πιεστικά, και μετά τις εκλογές. Πέρα απ’ το σχέδιο για την έξοδο απ’ την κρίση, χρειάζεται και οργανωμένο πρόγραμμα για την επόμενη μέρα του πολιτικού συστήματος.

* Η αριστερά μπορεί να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στις μετεκλογικές εξελίξεις και με ποιες προϋποθέσεις;

Αυτό είναι το κεντρικό θέμα της προεκλογικής προσπάθειας και των συνεπειών από το εκλογικό αποτέλεσμα. Δυστυχώς, σε μια περίοδο που θα προκύψουν καθοριστικά γεγονότα και θα παρθούν κρίσιμες αποφάσεις, ακατανόητες πρακτικές, με περιφρόνηση προς κάθε έννοια κοινής λογικής, συλλογικής ευαισθησίας και αγωνίας, οδήγησαν σ’ αυτήν την ενοχλητική κατάσταση. Την ευθύνη την έχει ο ΣΥΝ, στον οποίο ο κόσμος πριν ένα χρόνο έδειξε ότι θα τον ήθελε στο κέντρο των εξελίξεων, αλλά… Δεν είναι η ώρα για καταλογισμούς λαθών. Έστω και την τελευταία στιγμή να δούμε τι πρέπει να διορθώσουμε. Να μη γίνει το χατίρι ούτε στα δικά μας λάθη, ούτε σε κανένα άλλον, να μας βγάλουν εκτός σκηνικού.

* Τι προβλέπετε για την πορεία του χώρου της ανανεωτικής – ριζοσπαστικής αριστεράς με δεδομένη την κρίση που ξέσπασε εδώ και μερικούς μήνες;

Αυτό που προέχει τώρα είναι να βρεθεί στη Βουλή ο ΣΥΝ, με σοβαρή κι αξιόπιστη παρουσία. Δεν πρόκειται για συναισθηματική ικανοποίηση, αλλά για πραγματική ανάγκη. Ένα ΠΑΣΟΚ στην κυβέρνηση είναι περισσότερο ευάλωτο στις συντηρητικές πιέσεις. Η ακροδεξιά λαϊκίζει επικίνδυνα. Το ΚΚΕ είναι στον δικό του κόσμο και χρόνο. Ο ΣΥΝ, όμως, είναι άλλο πράγμα, γι’ αυτό κι επιβάλλεται η εκλογική του στήριξη, έστω και με τα προβλήματά του. Να υπενθυμίσουμε αποφασιστικά τι έχουμε πετύχει, από ποιες συγκρούσεις αμφισβήτησης κι ανανέωσης ερχόμαστε, ποιες δοκιμασίες αντέξαμε, ποια διαφορετικά στοιχεία, πολιτικής ποιότητας κι ευθύνης μάς προσδιορίζουν. Από κει και πέρα, την επομένη, με σοβαρό διάλογο, ανοιχτό προς την κοινωνία, τα μέλη και τους φίλους, να εργαστούμε για την ανασυγκρότηση του ΣΥΝ, χωρίς παραγοντικούς συγκεντρωτισμούς κι εσωστρεφείς τακτικισμούς.

* Τι μήνυμα στέλνετε προς τον αριστερό και δημοκρατικό ψηφοφόρο;

Να μην επιτρέψει στη δικαιολογημένη πίκρα κι οργή να οδηγήσουν στο περιθώριο έναν ιστορικό χώρο. Να κλείσει τα μάτια στα πρωτοφανή που συνέβησαν το τελευταίο διάστημα στον χώρο μας. Να δώσει μία ακόμα δυνατότητα στην ανανεωτική αριστερά, των κοινωνικών κινημάτων και δικαιωμάτων, να αυτοπροσδιοριστεί ως ριζοσπαστική, δημιουργική δύναμη. Η νέα Βουλή θα είναι κρίσιμη, η περίοδος ρευστή, οι εξελίξεις μεταβατικές. Η δυναμική του ΣΥΝ δεν πρέπει να λείπει. Τα δικά μας τραύματα μπορούν να επουλωθούν. Η ζημιά, όμως, στο πολιτικό σύστημα και την προοπτική του, από την απουσία του ΣΥΝ, θα είναι ανεπανόρθωτη.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s