Νίκος Κωνσταντόπουλος: Κολλημένες στο ’80 και ’90 οι πολιτικές δυνάμεις

ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ – ΖΗΤΕΙΤΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΑΛΛΑΓΗΣ ΤΟΥ ΒΑΡΕΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΣΚΗΝΙΚΟΥ

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στον ΘΩΜΑ ΤΣΑΤΣΗ

«Ο πολίτης γίνεται ληξίαρχος σκανδάλων, κυβερνητικών αποτυχιών και πολιτικής υποκρισίας. Βαρέθηκαν κι εξοργίζονται οι πολίτες», λέει στη συνέντευξή του στην «Ε» ο πρώην πρόεδρος του ΣΥΝ, Νίκος Κωνσταντόπουλος. Καταλογίζει ευθύνες στις πολιτικές ηγεσίες «όταν οδηγούν την κοινωνία πέρα από τα όρια της αντοχής της στις οικονομικές και ηθικές πιέσεις» και λέει για τον πρωθυπουργό και την κυβέρνησή του ότι δεν αναλαμβάνουν καμία πολιτική ευθύνη για το παραμικρό. Καλεί την Κεντροαριστερά να προχωρήσει σε αυτοκριτική και αυτογνωσία. Και σχολιάζει όσα είπε η γ.γ. του ΚΚΕ, Αλέκα Παπαρήγα, εναντίον του ΣΥΡΙΖΑ: «Και Γ’ Παγκόσμιος Πόλεμος να γίνει, η ηγεσία του ΚΚΕ θα έχει στο μυαλό της πώς θα πλήξει τον ΣΥΝ».

  • Ενώ το σκάνδαλο του Βατοπεδίου μονοπωλούσε την επικαιρότητα και την πολιτική ζωή, η ελληνική κοινωνία υπέστη σοκ. Δολοφονήθηκε ένα παιδί 15 χρόνων από έναν αστυνομικό. Από τις αντιδράσεις του πρωθυπουργού πιστεύετε ότι έχει αντιληφθεί τι συνέβη;

«Ο τραγικός συγκλονισμός που συνέβη θα έπρεπε να αναγκάσει όλους να καταλάβουν ότι αλλάζουν δραματικά τα πολιτικά δρώμενα. Δυστυχώς, όμως, αρκετοί συμπεριφέρονται όπως πριν, στατικά, διεκπεραιωτικά και επικοινωνιακά. Ο κ. πρωθυπουργός και η κυβέρνηση μέμφονται διαρκώς όλους τους άλλους για όλα, χωρίς να αναλαμβάνουν καμία πολιτική ευθύνη για το παραμικρό που τους αφορά. Δυστυχώς, οι πολιτικές δυνάμεις είναι κολλημένες στο πλαίσιο της δεκαετίας ’80 και ’90. Αναδεικνύεται ένα σαφές πολιτικό κενό, όταν σπάει ο κοινωνικός ιστός, καταρρέουν οι θεσμικές δομές και κόβεται η σχέση νεολαίας με όλο το σύστημα της μεταπολίτευσης. Το ζητούμενο είναι οι αξιόπιστες πολιτικές απαντήσεις, όχι οι γνωστές κυβερνητικές κοινοτοπίες και οι εξίσου γνωστές αντιπολιτευτικές συνθηματολογίες. Πώς ανακόπτεται η αρνητική φορά των πραγμάτων, ποιες δυνάμεις μπορούν και θέλουν να αντισταθούν στην εκφυλιστική αλλοίωση των πάντων; Ζητείται το πολιτικό υποκείμενο που θα διαμορφώσει τους όρους για να αλλάξει το βαρύ πολιτικό κλίμα και το βαρετό πολιτικό σκηνικό».

  • Η δολοφονία του παιδιού ήταν επιστέγασμα μιας σειράς υποθέσεων που έχουν χαρακτηριστεί σκάνδαλο. Να σας θυμίσω τις υποθέσεις των απαγωγών, των υποκλοπών, των Πακιστανών, των «κουμπάρων» και των ομολόγων. Ομως, η υπόθεση που ήρθε κι άλλαξε την εικόνα όχι μόνο της κυβέρνησης, αλλά του ίδιου του Κώστα Καραμανλή ήταν το Βατοπέδιο κι αμέσως μετά η δολοφονία του μαθητή. Εχει διεξόδους ο πρωθυπουργός ή θα συρθεί αναγκαστικά σε εκλογές;

«Τα σκάνδαλα έχουν γίνει η διαχρονική πατέντα του πολιτικού μας συστήματος. Πάψαμε να φορτωνόμαστε πέτρινα χρόνια, αλλά δυστυχώς δεν σταματήσαμε να μετράμε λερωμένα, διαβρωμένα χρόνια. Η κρίση είναι μεγάλη, έρχεται από μακριά και πάει πολύ μακριά. Ολοι ξέρουμε τις αιτίες που οδήγησαν σ’ αυτό το οριακό σημείο. Επί ΠΑΣΟΚ η Ν.Δ. ήθελε εκλογές για να σταματήσει ο καθεστωτικός κομματισμός του ΠΑΣΟΚ. Επί Ν.Δ. το ΠΑΣΟΚ ζητάει εκλογές για να σταματήσει η κυβερνητική χρεοκοπία της Ν.Δ. Κι ο πολίτης γίνεται ληξίαρχος σκανδάλων, κυβερνητικών αποτυχιών και πολιτικής υποκρισίας. Βαρέθηκαν κι εξοργίζονται οι πολίτες, όταν τους υπόσχονται “τον ουρανό με τ’ άστρα” την ώρα που τους ρίχνουν “στον πάτο του πηγαδιού”. Το ερώτημα είναι βασανιστικό και περιμένει πολιτικές απαντήσεις. Πώς μια δημοκρατική πολιτεία ελέγχει; Πώς μια ζωντανή κοινωνία αντιστέκεται; Πώς θα πάψει η αναιδής κι ευτελής τηλεόραση να είναι ο κεντρικός παίκτης στην πολιτική σκηνή; Στο κλίμα που υπάρχει θεωρώ πολιτικό λάθος το να ζητεί κάποιος εκλογές. Αλλο ο τακτικισμός κι άλλο η πολιτική ευθύνη».

  • Μπορεί ο πολιτικός κόσμος να αλλάξει την εικόνα που έχει ο κόσμος γι’ αυτόν; Υπάρχει μεγάλη δυσαρέσκεια που εκφράζεται με πολλούς τρόπους. Ενας απ’ αυτούς ήταν προφανώς και αυτός με τον οποίο αντέδρασαν πολλοί, κυρίως νέοι, μετά τη δολοφονία του παιδιού.

«Εχουν ευθύνες οι πολιτικές ηγεσίες όταν οδηγούν την κοινωνία πέρα από τα όρια της αντοχής της στις οικονομικές και ηθικές πιέσεις, όταν οι αντιπροσωπευτικοί θεσμοί, τα κόμματα, οι κρατικοί πολιτικοί φορείς παράγουν νοσηρό δημόσιο βίο, χωρίς δημοκρατικές εγγυήσεις νομιμότητας, ηθικά αντίβαρα και κοινωνικές λειτουργίες ελέγχου. Το πολιτικό σύστημα θερίζει θύελλες γιατί έσπειρε ανέμους τραγουδώντας κομματικά εμβατήρια. Ακόμα και για τη δολοφονία του παιδιού έγιναν ξεχωριστές κομματικές συγκεντρώσεις και πορείες. Ετσι το πολιτικό σύστημα στο σύνολό του έχει καταντήσει κομπάρσος στην κοινωνική και ιστορική σκηνή της εποχής μας, είναι κατώτερο των περιστάσεων. Για μία φορά ακόμα ηττήθηκε η πολιτική. Ο πρωθυπουργός κι οι άλλοι πολιτικοί αρχηγοί είπαν πολλά περί πολλών. Δεν άκουσα, όμως, κανέναν να πει λέξη για τον τρόπο που τα τηλεοπτικά κανάλια διαχειρίστηκαν την κρίση».

  • Το καθήκον της Κεντροαριστεράς είναι να «δώσει πραγματικές απαντήσεις, σε βάθος και με διάρκεια», είπε στην «Ε» ο πρόεδρος του Ιταλικού Δημοκρατικού Κόμματος Βάλτερ Βελτρόνι. Στην Ελλάδα μπορεί να υπάρξει κεντροαριστερή λύση; Η ηγεσία του ΣΥΝ και ο ΣΥΡΙΖΑ δεν το επιθυμούν, ενώ το ΚΚΕ απορρίπτει κάθε είδους πρόταση συνεργασίας. Τι μπορεί να συμβεί λοιπόν;

«Χρέος της Κεντροαριστεράς είναι η αυτοκριτική και η αυτογνωσία. Να μιλήσει για τις ευθύνες της και να αναστοχαστεί για την εποχή μας. Η σημερινή απουσία ταυτότητας κι εναλλακτικών απαντήσεων δεν είναι τυχαία. Η Κεντροαριστερά, υπό το βάρος της κατάρρευσης του υπαρκτού σοσιαλισμού, αρνήθηκε τον εαυτό της. Βεβαίως, υπάρχει και η παραδοσιακή Αριστερά, που δεν κατάλαβε τίποτα από εκείνη την κατάρρευση και ζει μέσα σε μια οδυνηρή αυταπάτη. Και οι δύο στάσεις είναι λάθος. Η Κεντροαριστερά, αλλά και η ριζοσπαστική νέα Αριστερά, με τα κοινωνικά κινήματα, μπορεί να υπάρξουν μόνον ως αντίπαλος του άκρατου νεοφιλελευθερισμού, που σήμερα διαψεύδεται κοινωνικά, πολιτικά και ηθικά, αλλάζοντας δραματικά τον κόσμο. Τα διαρθρωτικά προβλήματα της παγκόσμιας οικονομίας, ο κατακερματισμός του κοινωνικού κράτους, η μετάλλαξη της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας από την κυβερνο-οικονομία και τη μιντιοκρατία, οι περιβαλλοντικοί εφιάλτες, η νέα φτώχεια και οι γυμνοί από δικαιώματα και προϋποθέσεις επιβίωσης άνθρωποι βάζουν σε προτεραιότητα τη ρύθμιση, τη διακυβέρνηση, τον εξανθρωπισμό της παγκοσμιοποίησης. Αυτό είναι το σημερινό προοδευτικό πρόταγμα, που αφορά τις νέες κοινωνικές και πολιτικές πλειοψηφίες. Μονάχα εδώ στην Ελλάδα η πολιτική ζωή βρίσκεται καθηλωμένη στα όρια του ’80-’90».

  • Εάν το ΠΑΣΟΚ κερδίσει τις επόμενες εθνικές εκλογές μαζί με την αυτοδυναμία, πρέπει να απευθυνθεί στον ΣΥΡΙΖΑ για συγκυβέρνηση;

«Ούτε το ΠΑΣΟΚ ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ ενδιαφέρονται γι’ αυτή την προοπτική, επομένως το θέμα δεν υφίσταται. Θεώρησα ότι η περίοδος διακυβέρνησης από τη Νέα Δημοκρατία έδινε στα δύο κόμματα την ευκαιρία να επαναπροσδιορίσουν τις σχέσεις τους και να δημιουργήσουν μια νέα πρόταση και δυναμική. Πιστεύω ότι οι συνθήκες είναι ευνοϊκές για διαρθρωτικές αλλαγές. Δυστυχώς, όμως, το ΠΑΣΟΚ οσμίζεται μια νέα αυτοδυναμία και αδημονεί να επανέλθει στην εξουσία, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ αρνείται σταθερά να μπει σε οποιαδήποτε συζήτηση για τους όρους αλλαγής συσχετισμών, προγραμματικών συγκλίσεων και μοντέλων διακυβέρνησης. Ομως, την επομένη των εκλογών όλα τα κόμματα θα βρεθούν μπροστά στα προβλήματα εσωτερικής ενότητας, προγραμματικής υστέρησης και αδυναμίας διακυβέρνησης. Αυτοί που διαχειρίστηκαν τη μεταπολίτευση με λαϊκισμούς, δημαγωγίες κομματικές αμετροέπειες, παραταξιακές μυθολογίες και πολιτικές ευκολίες έφτιαξαν ψεύτικα μοντέλα ζωής κι επιτυχίας και πρόβαλαν ψευδή συνείδηση για την πολιτική και τη δημοκρατία, την ηθική και την ευθύνη των ηγεσιών, τη διαφάνεια και το δημόσιο συμφέρον, για τον πολιτισμό και τις αξίες του».

  • Είναι «αμετροέπεια» να ζητεί ο Αλέξη Τσίπρας να ασκήσει την πολιτική του; Οι ηγέτες της ανανεωτικής Αριστεράς δεν θα έπρεπε να τον αφήσουν να δοκιμάσει τις προτάσεις του και στη συνέχεια να τον κρίνουν;

«Δεν είχα, ούτε έχω καμιά διάθεση να εμποδίσω τον Αλέξη στην εφαρμογή της πολιτικής του. Η απόφαση να φύγω από την κομματική και πολιτική σκηνή ήταν για να ανοίξει ο δρόμος της ανανέωσης, που την πιστεύω ως δημοκρατική και πολιτισμική αξία. Δεν έπαψα να έχω γνώμη και δεν θα αποδεχτώ ένα καθεστώς όπου η διατύπωση της άποψης θα θεωρείται κομματικό αμάρτημα. Γι’ αυτά θέλω να προβληματιστεί συστηματικά ο Αλέξης: γιατί συρρικνώθηκε το ελληνικό κοινωνικό φόρουμ, γιατί ανταγωνίζεται ο ΣΥΡΙΖΑ τον χώρο των οικολογικών κινημάτων, κι αυτά αντιστρόφως τον ΣΥΡΙΖΑ, γιατί στις κομματικές λειτουργίες οι τάσεις εξακολουθούν να συγκρούονται για την εσωκομματική εξουσία, τις βουλευτικές κατανομές κι εκπροσωπήσεις, γιατί υπάρχουν προγραμματικές διαφορές μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ προς το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς και έλλειψη πολιτικής ενότητας μεταξύ διάφορων τάσεων; Αυτά κι άλλα είναι προβλήματα που και μένα με δοκίμασαν».

  • Θέλετε να κάνετε ένα σχόλιο για τις δηλώσεις τη γ.γ. του ΚΚΕ, Αλέκας Παπαρήγα, μετά τη συνάντησή της με τον πρωθυπουργό την περασμένη Τρίτη;

«Ενώ είναι ακόμα άταφο το δολοφονημένο παιδί, παιδί του καθενός μας, παιδί της κοινωνίας μας, η εικόνα των δηλώσεων πρωθυπουργού και πολιτικών αρχηγών αποκαλύπτει αδυναμία του πολιτικού συστήματος ν’ αλλάξει πρακτικές. Και Γ’ Παγκόσμιος Πόλεμος να γίνει η ηγεσία του ΚΚΕ θα έχει στο μυαλό της πώς θα πλήξει τον ΣΥΝ. Για τη Ν.Δ. φταίνε οι ηγεσίες της αντιπολίτευσης, για τα κόμματα της αντιπολίτευσης φταίει η κυβέρνηση και για το ΚΚΕ φταίει η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, που με τη σειρά του καταγγέλλει συνεργασία Ν.Δ. και ΚΚΕ. Είναι στην πράξη ο χειρότερος τρόπος να τιμηθεί η μνήμη του παιδιού αυτός ο κομματικός εμφύλιος στη διαχείριση ενός τραγικού πολιτικού συμβάντος. Ρητά και απλά: ειδεχθής δολοφονία, δικαιολογημένη η οργή των νέων και ο συγκλονισμός της κοινωνίας. Οι καταστροφές και η τυφλή βία, όμως, είναι άλλης τάξεως γεγονός, που κατηγορηματικά βρίσκεται έξω από τις δημοκρατικές αξίες και πρακτικές και αξιολογείται αρνητικά».

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – 15/12/2008

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s